نبود قانون؛ بزرگ‌ترین چالش صنعت داروسازی کشور

 

در کشور ما 97 درصد مصرف عددی دارو توسط صنایع داخلی تولید می‌شود و تنها 3 درصد واردات داریم ولی اگر بخواهیم ازنظر ریالی حساب کنیم این 3 درصد نزدیک به 37 درصد سهم بازار ریالی دارو را دارا است.این اتفاق به دلیل این است که داروهای جدید گران‌تر و دارای تکنولوژی‌های پیچیده‌ای هستند.

***

دکتر حسام‌الدین شریف‌‌نیا عضو هیئت مدیره انجمن علمی مدیریت و اقتصاد دارویی ایران در گفت و گویی اختصاصی با خبرنگار نشریه غذا و دارو ضمن تاکید بر خلا قانون در صنعت داروسازی کشور، چشم‌انداز مطلوب این صنعت در سال 97 را منوط به تزریق نقدینگی دانست.در ادامه گفت و گوی ما را با ایشان می‌خوانید:

ازنظر شما خلأهای موجود در قوانین و مقررات داروسازی چیست؟

بزرگ‌ترین خلأ ما نبود قانون در این بخش از صنعت است. تنها قانون مواد غذایی، خوراکی، آب آشامیدنی و دارو در کشور مربوط به سال 1334 است و از آن زمان تاکنون هیچ قانون جدیدی تصویب نشده، اگر هم موارد قانونی بوده در حد آیین‌نامه‌ها و مقررات است که توسط نهاد‌های مختلف تصویب‌شده که غالباً با چالش مواجه هستند، مثلاً آیین‌نامه‌های مربوط به داروخانه‌ها از طرف شورای رقابت به خاطر تضادی که با قانون رفع موانع تولید کسب‌وکار دارد دچار چالش است و چون آیین‌نامه است، می‌توان آن را کنار گذاشت.

اخیراً رئیس سازمان غذا و دارو اعلام کردند که مشکل کمبود دارو در کشور 2 برابر شده است، به نظر شما دلیل این مشکل چه چیزی است؟

بعد از شروع طرح تحول سلامت، اقدامات خوبی در کشور انجام شد به طور مثال نزدیک به 7 میلیون از جمعیت کشور که فاقد بیمه بودند، بیمه شدند و درصد پرداختی از جیب مردم کاهش پیدا کرد به طوری که قبل از آغاز این طرح 55 درصد هزینه‌ها را مردم می‌پرداختند‌ و این باعث شده بود که مردم با هزینه‌های کمرشکن سلامت مواجه شوند. می‌توان گفت مهم‌ترین هدف این طرح کاهش پرداخت از طرف مردم بوده ولی این هدف نیازمند بودجه و یک منبع پایدار بود که باید با توجه به مکانیسم‌ها هزینه می‌شد و این منبع، درست و بهینه کنترل می‌شد.

برای همین متأسفانه این اتفاق نیافتاد.البته یک سری اقدامات هم این میان انجام شد.به طور مثال در مرحله سوم طرح تحول سلامت، تعرفه‌های پزشکی را بین 120 تا 180 درصد افزایش دادند، این بار مالی که قاعدتاً روی دوش بیمه‌ها بود، مرتباً بزرگ شد و اولین جایی که پرداخت‌ها در این طرح در مورد آن کوتاهی شد، بخش دارو بود. به این شکل که کارانه پزشک، پرستار و مسائل عمرانی بیمارستان انجام می‌شود و اگر پولی باقی ماند بدهکاری داروخانه‌ها پرداخت می‌شود. همچنین بدهی بزرگی از طرف بیمه‌ها ایجاد شد که باید به داروخانه‌ها به خاطر فروش داروها پول پرداخت می‌کردند ولی این کار هم متوقف شد و پول بابت خرید زمین توسط بیمارستان‌ها و ساخت اماکن جدید و حتی پرداخت کارانه خرج شد. به همین دلیل پول از بخش دارو خارج شد و داروخانه‌ها نتوانستند به شرکت‌های پخش، پولی پرداخت کنند و شرکت‌های پخش هم به شرکت‌های تولیدی پرداختی نداشتند.

در حال حاضر وضعیت بهتر نشده است؟

خیر و بر اساس آمار سال 1395 دوره بازگشت سرمایه به شرکت‌های بورسی به 320 روز رسیده است. در برخی از شرکت‌ها به 450 روز هم رسیده است، یعنی شرکت دارویی 450 روز پیش پول خرید اقلام و مواد اولیه را داده و یک سال بعد پول آن را می‌گیرید. هیچ صنعتی در چنین شرایطی دوام نمی‌آورد و به همین خاطر است که کمبودهای دارویی در زنجیره تأمین دارو ایجادشد.

وجود شرکت‌های دانش‌بنیان و گسترش آن‌ها چه تأثیری در رفع مشکلات صنعت داروسازی کشور دارد؟

داروهای جدید نسبت به داروهای قدیمی گران‌قیمت‌تر هستند. در حال حاضر در کشور ما 97 درصد مصرف عددی دارو توسط صنایع داخلی تولید می‌شود و تنها 3 درصد واردات داریم ولی اگر بخواهیم ازنظر ریالی حساب کنیم این 3 درصد نزدیک به 37 درصد سهم بازار ریالی دارو را دارا است.این اتفاق به دلیل این است که داروهای جدید گران‌تر و دارای تکنولوژی‌های پیچیده‌ای هستند. وجود شرکت‌های دانش‌بنیان اینجا است که تعیین‌کننده می‌شود. ما مثال‌های متعددی از این شرکت‌ها داریم که در ایران پا گرفته‌اند و در مدت کوتاهی توانستند داروهای گران‌قیمت را با قیمت بسیار ارزان‌تر در ایران تولید کنند.این نوع عملکرد قاعدتاً سهم ریالی بازار دارویی ایران را بزرگ‌تر کرد و حتی امکان صادرات را افزایش داد. در حال حاضر یکی از شرکت‌های تولیدکننده دارو برای صادرات موفق به اخذ گواهی اتحادیه اروپا شده است و GMP اتحادیه اروپا را گرفته‌است و چه خبری بهتر از این که یک شرکت دانش‌بنیان به این درجه از موفقیت رسیده و علاوه بر نیازهای کشور سهم بازاری از کشورهای خارجی به دست آورده است.

 

 

غذا و دارو یک نشریه تخصصی حوزه سلامت و بهداشت و درمان میباشد که با توزیع هدفمند و تخصصی، به منظور ایجاد پل ارتباطی مستحکم تر میان اساتید، تولید کنندگان و وارد کنندگان با مخاطبان عرصه سلامت منتشر میگردد.

آدرسایران، تهران، خیابان ولیعصر، خیابان توانیر،خیابان نظامی گنجوی،خیابان پیوند،کوچه حماسی، پلاک 26 

    88203845 21 (98)+

   88198520 21 (98)+