ضرورت رفع موانع تولید صنعت داروسازی کشور

 

در تقویم ملی کشور 10 تیرماه «روز صنعت و معدن» نام‌گذاری شده است. این روز، فرصت مناسبی فراهم کرده تا فعالان اقتصادی به‌ویژه در حوزه صنایع و معادن به بیان مسائل خود بپردازند. در شرایط کنونی با خروج آمریکا از برجام که برخی صنعتگران آن را دوره «خفقان اقتصادی»نامیده‌اند، بخش خصوصی سعی دارد دولت را متوجه ظرفیت‌های اقتصادی و منافعی کند، که این بخش می‌تواند برای توسعه کشور داشته باشد.

به اعتقاد فعالان اقتصادی، طی چند سال گذشته ‌به‌رغم درخواست‌های مکرر بخش خصوصی در اصلاح امور داخلی از جمله اصلاح نظام پولی و بانکی، تأمین اجتماعی، قانون کار، نظام مالیاتی، مبارزه پیشگیرانه با پدیده قاچاق، چابک‌سازی دولت و میدان دادن به بخش خصوصی، پیشرفت‌ها متناسب با رشد اقتصادی کشورهای هم‌تراز، نبوده است. آن‌ها معتقدند که تداوم این نگاه و این مسیر در نظام تولیدی کشور، صنایع تولیدی را با چالش مواجه کرده است.

صنعتگران بر این باورند که شرایط فعلی که با اعمال تحریم‌ها ایجاد شده، در چند سال گذشته هم تجربه شده است؛ هر چند در آن زمان هم مانند امروز، سیاست و نقشه راه واحدی در پیش گرفته نشد، اما اگر شرایط داخلی کشور و سیاست‌های داخلی رو به بهبود باشد، همگام با افزایش نرخ ارز و کاهش ارزش پول ملی، می‌توان با افزایش صادرات، توسعه اقتصادی کشور را رقم زد.

صنعت داروسازی هم مانند دیگر صنایع از این قاعده مستثنی نیست. فعالان این صنعت باور دارند که صنعت داروسازی کشور در حال حاضر در شرایط بحرانی به سر می‌برد. شرایطی که چه بسا در دوران جنگ هم تجربه نشده بود و اگر مسئولین هر چه سریع‌تر فکری به حال این صنعت نکنند، مشخص نیست چه بلایی بر سر صنعت استراتژیک داروسازی که در دوران جنگ و تحریم‌ها توانست استقلال و امنیت کشور را حفظ کند، بیاید. صنعتی که دلسوزان و فعالان اقتصادی، بیم آن را دارند، گرفتار همان بلایی شود که صنعت نساجی به آن دچار شد.

 داروسازی، سودآورترین صنعت دنیا

صنعت داروسازی در دنیا به‌عنوان سودآورترین صنایع شناخته شده است. افزایش دائمی سن امید به زندگی به‌عنوان مهمترین شاخص توسعه‌یافتگی جوامع در امر سلامت، بیانگر توجه روزافزون مردم دنیا به مقوله سلامت و بازار رو به رشد دائمی این کالا است. در فهرست شرکت‌های برتر دنیا نیز همواره تعدادی از شرکت‌های این گروه در رتبه‌های اولیه قرار دارند.

موضوع تحقیق و توسعه در این صنعت بسیار حائز اهمیت بوده و به نحوی که این صنعت بیشترین نسبت هزینه‌های تحقیق و توسعه به فروش را داراست.

با این وجود، بنابر اظهارات دکتر محمدرضا شانه‌ساز، رئیس انجمن علمی داروسازان ایران، اقتصاد ضعیف داروسازی و عدم حمایت دولت، باعث شده که بسیاری از مسئولان رده بالای شرکت‌های داروسازی جهان، جوانان ایرانی باشند.

وجود پتانسیل‌های متعدد در این صنعت از جمله امکان صادرات و حضور شرکت‌های صاحب تکنولوژی و حمایت دولت و فراگیرتر شدن پوشش‌های بیمه‌ای و... این صنعت را شایان توجه جدی نموده است و در دورانی که اعمال تحریم‌ها از سوی آمریکا، کاهش فروش نفت کشور را به همراه دارد، این صنعت استراتژیک، جایگزین مناسبی برای صادرات غیرنفتی خواهد بود. به شرط اینکه بنابر خواست فعالان صنعت داروسازی، صرف‌نظر از تغییرات بیرونی که غیرقابل کنترل است، با اعمال وحدت و ایجاد یکپارچگی در میان مسئولین، تهدیدات وارد بر این صنعت را رفع کرد.

در همین راستا، دکتر هاله حامدی‌فر که خود از صنعتگران و کارآفرینان این حوزه محسوب می‌شود، معتقد است: مهمترین مانع در حال حاضر، تغییرات مداوم و عدم شفافیتی است که یک فعال اقتصادی و صنعتگر در جریان روندها، با آن مواجه است، متاًسفانه شاهدیم، قوانین روز به روز عوض می‌شود. یک صنعتگر حق دارد که بداند سرنوشت تصمیم‌گیری برای خودش و رقیبش به چه شکل پیش خواهد رفت. درست است که برخی مشکلات ناشی از تغییرات بیرونی وجود دارد و معمولا هم غیرقابل کنترل هستند اما حداقل می‌توانیم تغییرات درونی را ثابت و کنترل کنیم.

تصمیم‌گیری‌های سلیقه‌ای دولت، مشکل صنعتگران

دکتر حامدی‌فر که منتقد سیاست‌ها و تصمیم‌گیری‌های سلیقه‌ای دولت است، درباره این مسئله این­طور بیان می‌کند:در برخی موارد شاهدیم که تصمیم‌گیری‌های دولتی کاملا سلیقه‌ای است. برای نمونه، تحریم و نرخ ارز دست خودمان نیست، اما روال ثبت سفارش محصول به‌عنوان یک مصداق، از تفسیرهای متفاوت و سلیقه‌ای است که تقریبا هفته‌ای یک‌بار عوض می‌شود. این تغییر اولویت‌ها اصلا به نفع صنعتگر نیست. گاهی به گونه‌ای عمل می‌شود که هیچ تناسبی با شرایط حاکم ندارد. این یک اصل مدیریتی است که وقتی مجموعه‌ای دچار بحران شده، زمان تغییر آن مجموعه نیست. در بحث کلان هم این شرایط صدق می‌کند. امروز رویکرد صنعتگران، بحرانی است، اما این نگاه در دولت وجود ندارد و متاسفانه اقداماتی صورت می‌گیرد که دست و پای افرادی که می‎‌توانند کمک کنند، بسته‌تر می‌شود.

زمانی‌که برجام هم پا برجا بود، تحریم‌های بانکی سر جای خود بودند. امروز که گفته می‌شود بنگاه‌های کوچک و متوسط قرار است جایگزین شرکت‌های بزرگ اروپایی شوند، این سوال برای صنعتگران وجود دارد که تبادلات بانکی قرار است به چه شکل میسر شود؟

دولت به تعهدات خود پایبند باشد

دکتر محمود نجفی عرب، رئیس کمیسیون اقتصاد سلامت اتاق تهران، دیگر فعال و پیشکسوت صنعت داروسازی کشور هم باور دارد که کشور قبلا شرایط تحریم‌‌ها را تجربه کرده است و فعالان اقتصادی می‌توانند راهی برای برون رفت از مشکل فعلی، پیدا کنند. به شرط اینکه به بخش خصوصی میدان داده شود.

وی در تازه‌ترین مصاحبه خود با پایگاه خبری اتاق بازرگانی بیان کرد: در حال حاضر عمده مشکلات ما در عدم اجرای تعهدات دولت خلاصه می‌شود. در صنعت داروسازی که بنده مشغول به فعالیت هستم، متاسفانه شاهدیم عمده شرکت‌های داروسازی به‌دلیل نبود منابع پایدار، یا متوقف شده‌اند یا در حال توقف فعالیت خود هستند. جایگاه صنعت داروسازی کشور طی 27 سال گذشته، در بورس اوراق بهادار، وضعیت خوبی داشته است و اقبال مردم هم بر خلاف امروز، مطلوب بوده است. قبلا هم شرایط تحریم وجود داشته و راهی برای برون رفت از این مشکل پیدا شده است اما مهمترین مشکل در داخل کشور است. در صنعت ما، مهمترین چالش با نهادهایی چون وزارت بهداشت، گمرک، بانک‌ها و... است. مشکلاتی که حل آن با کمک بخش خصوصی که درگیر کسب و کار است به راحتی، شدنی است اما این موضوع به کلی نادیده گرفته می‌شود. برای نمونه بخش خصوصی در شرایطی که به واسطه تغییرات ناشی از نرخ ارز به وجود آمد، پس از انجام یک کار تحقیقاتی، اقدام به تهیه بسته پیشنهادی به‌منظور محدودیت‌های ارزی کرد اما نه تنها به این پیشنهادات ارائه شده از طرف بخش خصوصی، توجه نشد، بلکه دیدیم حدود دو ماه بعد، دولت اقدام به همان کاری کرد که از طرف بخش خصوصی انجام شده بود.

بخش خصوصی می‎تواند تحریم­ها را خنثی کند

شرایط ایجاد شده به واسطه خروج آمریکا از برجام و تغییر در ارزش پول ملی کشور و تجربه دیگر کشورها که مشابه این وضعیت را داشتند، حاکی از آن است که در این وضعیت، به موازات کاهش واردات، فرصت بسیار مناسبی برای صادرات و صادرکنندگان فراهم خواهد شد. نکته‌ای که دکتر اسحاق جهانگیری، معاون اول رئیس جمهوری در همایش روز ملی صنعت و معدن نیز بر آن اذعان و تاکید کرد، بخش خصوصی باید وارد میدان شود و این بخش می‌تواند تحریم‌ها را خنثی کند.

به نظر می‌رسد در شرایط فعلی با رفع خودتحریمی‌ها در داخل کشور، می‌توان شاهد ارتقای صنایع تولیدی کشور و توسعه باشیم. به شرط اینکه باوربه بخش خصوصی تقویت شود. از طرفی بخش خصوصی نیز با اعتقاد به ظرفیت‌های خود، موجبات توسعه و ارتقای صنعت (داروسازی) را فراهم کند.

 

 

غذا و دارو یک نشریه تخصصی حوزه سلامت و بهداشت و درمان میباشد که با توزیع هدفمند و تخصصی، به منظور ایجاد پل ارتباطی مستحکم تر میان اساتید، تولید کنندگان و وارد کنندگان با مخاطبان عرصه سلامت منتشر میگردد.

آدرسایران، تهران، خیابان ولیعصر، خیابان توانیر،خیابان نظامی گنجوی،خیابان پیوند،کوچه حماسی، پلاک 26 

    88203845 21 (98)+

   88198520 21 (98)+